14 Kasım 2026

SEN MİSİN BÖLÜKBAŞI’YA OY VEREN?

Bir Gazetecinin Zamanında Kayda Geçirdiği Bir Haber, Yıllar Sonra Bir Şehrin Ve Ülkenin Demokrasi Hafızasına Dönüşüyor.

Kırşehir’in ilçe yapılmasına dair çok şey yazıldı, çizildi. Ben de kitaplarımda ve yazılarımda bu acı olayın üzerinde durdum; dönemi yaşayan siyasetçilerin, bugün artık aramızda bulunmayan tanıkların anlattıklarını kayda geçirmeye çalıştım. Her tanıklık, şehrimizin hafızasında derin bir iz bırakan bu kararın başka bir yönünü aydınlatıyor.

Bu kez sözü, olayların yaşandığı günlerde Ankara’da gazetecilik yapan Emin Karakuş’a bırakmak istiyorum. Onun anlatısı, Kırşehir’de duyulan acının Ankara’daki hükümet ve Meclis kulislerine nasıl yansıdığını göstermesi bakımından değerli. Üstelik Karakuş, yalnızca duyduklarını aktarmıyor; haberin peşine nasıl düştüğünü, gazetesiyle yaşadıklarını ve siyasetçilerle görüşmelerini de anlatıyor.

1937 yılında gazeteciliğe başlayan Emin Karakuş, Vakit, Yeni Sabah, Tanin ve Hürriyet gazetelerinin Ankara temsilciliklerini yaptı. Yazımda yararlandığım 40 Yıllık Bir Gazeteci Gözü ile İşte Ankara adlı hatıratı, dönemin siyasal atmosferini bir gazetecinin gözünden okumamızı sağlıyor.

Karakuş’un aktardığına göre Kırşehir’in ilçe yapılacağı bilgisi, karar henüz kamuoyuna açıklanmamışken kendisine bir bakan tarafından veriliyor. Hürriyet’te yayımlanan haberin ardından Osman Bölükbaşı, 1 Haziran 1954’te İçişleri Bakanlığına telgraf çekerek haberin doğru olup olmadığını soruyor. Böylece bir gazetecinin ulaştığı kulis bilgisi, kamuoyu önünde yanıt bekleyen siyasal bir soruya dönüşüyor.

Aşağıda Karakuş’un hatıratından aktardığım bölümdeki birinci kişi anlatımı kendisine aittir. Yazım ve tarama yanlışlarını gidererek sunduğum bu tanıklıkta, olaylara ilişkin değerlendirmeler de hatırat yazarının yorumlarıdır.

Adnan YILMAZ

EMİN KARAKUŞ’UN ANLATIMIYLA KIRŞEHİR’İN CEZALANDIRILMASI

Seçimlerin hangi koşullarda yapıldığı konusunda örnekler vermek uzun sürecek. Yalnız bu seçimlerin de her türlü baskı altında yapıldığı konusunda hemen herkes birleşmiş gibiydi. Seçimlerde sandık kaçırma, muhalefete ait oyları yakma gibi göze batan çirkin olaylar olmadı, ancak, seçimlerden önce bütün köşe başları tutulmuş, muhalefetten olanlar seçime etki yapacak yerlerden uzaklaştırılmış, seçimler “armut piş ağzıma düş” hale getirilmişti.

Bütün bu olup bitenlere karşın iş, muhalif milletvekillerine oy veren bölgelerin cezalandırılmasına gelmişti. Bu cezalar uygulanmalıydı ki, bir daha bu gibi “münasebetsizlikler”‘ meydana gelmesin.

Muhalefet yıllarından tanıdığım, iyi ilişkilerimi sürdürdüğüm bir bakanı ara sıra ziyaret ederdim. Bu bakan “aşırı” denilen partililerden değildi. Kendi içlerinde süren kanunsuz olaylardan huzursuzluk duyar, konuşarak açılmak istediği zaman beni çağırır, olan bitenleri anlatırdı.

Bir gün kendisini görmeye gittiğimde, bana, “Yahu sana bir şey söyleyeceğim, inanmayacaksın,” dedi. Birden heyecanlanarak, bunun ne olduğunu sordum. Verdiği cevap su oldu:

“Kırşehir’i ilçe haline getirecekler.”

“Neden?” diyecek oldum. Şu cevabı verdi:

“Çünkü bütün uyarılara rağmen Kırşehirliler oylarını Bölükbaşı’ya verdiler.”

Bir bölge halkını verdiği oydan dolayı cezalandırmak, düpedüz Anayasa’ya karşı çıkmaktı, vicdan ve düşünce özgürlüğünü ayaklar altına almaktı. Bakanın yanından ayrılırken, onun çok düşünceli olduğunu gördüm. Anlaşılan, bu davranışın sonucunu bildiği halde hazırlanan hükümet tasarısına imzasını atmıştı.

BÖLÜKBAŞI’NIN TELGRAFI VE İNTİKAM İLİ

Bakanlıktan ayrıldıktan sonra doğruca büroya gelerek haberi yazdım. Ertesi gün “Manşet” olarak yayınlanmasını beklediğim haberden tek satırla bile söz edilmedi. Hemen telefona sarılarak, durumu yazı işlerinden öğrenmek istedim. Gazetemizin sahibi, “Karakuş galiba haber bulamamış, yazdığı şeye bak,” diyerek kâğıdı kıvırmış atmıştı.

Deli olmak işten değildi. Ertesi gün haberi, bu kez daha ayrıntılı bir şekilde yineledim. Bunun üzerine ‘lütfen’ gazetenin son sayfalarından birine koydular. Ne diyebilirsin? Ahlayıp oflayıp verdiğim habere yandım. Çünkü bu haberin ileride büyük olaylara yol açacağını düşünüyor, bu kadar büyük bir atlatma habere gazetenin ilgi göstermesine içten yanıyordum.

Sonunda iş resmiyete döküldü. 1 Haziran 1954 günü Kırşehir Milletvekili Osman Bölükbaşı, yazdığım haberi söz konusu ederek İçişleri Bakanlığı‘na bir telgraf çekti. “Hürriyet’te çıkan haberin doğru olup olmadığını” sordu. Aradan dört gün geçti, İçişleri Bakanı çekilen telgrafa bir türlü yanıt veremiyordu. Bölükbaşı telgrafında, “Bu haber doğruysa, ilin adının “İntikam ili” olacağını ileri sürüyordu. Hükümet, bir bölge halkını, sırf verdiği oydan dolayı cezalandırmaktaydı. İl merkezi Kırşehir‘den Nevşehir‘e nakledilecekti. Uşak, Adıyaman ve Adapazarı ilçelerinin il haline getirildiği bir sırada, Kırşehir’e oynanan bu oyun gerçekten yürek sızlatacak bir şeydi.

KIRŞEHİR’DE BAYRAMI YASA ÇEVİREN HABER

Bu haberin daha sonra öteki gazetelerde de yer alması üzerine, Kırşehir’den bir heyet gelerek ilgili resmi makamlarla ilişki kurmaya çalıştı, yapılan görüşmeler hiç bir sonuç vermedi. Heyet üyeleri yalvarıp yakardılar. “Yapmayın, etmeyin,” dediler. Bu karardan bütün il halkının olduğu kadar bütün ülke halkının da büyük üzüntü duyacağını dile getirdiler. “Ahlar vahlar” hiç bir yarar sağlamadı. Bunun üzerine Kırşehir‘de bir miting düzenleyerek, seslerini kamuoyuna duyurmak istediler.

Mitingde hemen her partiden Kırşehirli yurttaşlar, bu kararı protesto eden sözler söylediler, bu davranışa şiddetle karşı olduklarını dile getirdiler. Şehir halkı büyük bir yas içindeydi. “Şeker Bayramı’nın kutlandığı gündü. Bayram Kırşehirlilere zehir olmuştu. Bayram namazını kılan Kırşehirliler, üçer beşer bir araya gelerek dertleşiyor, bu hareketin kendileri için her bakımdan bir “ölüm” olacağını birbirlerine söylüyorlardı. Evlerde, kahvelerde radyolar susmuş, ortalığı derin bir sessizlik almıştı.

Aynı gün, başta DP‘liler olmak üzere, CHP ve CMP ileri gelenleri Öğretmenler Lokali‘nde bir toplantı yaptılar. Uzun uzun konuşmalar, görüşmeler oldu. Saat 16’ya doğru CHP İl Yönetim Kurulu üyelerinden Sakıp Aksaç, Öğretmenler Lokali‘nin önünde toplanmış olan halka ağlayarak şu haberi verdi: “Biz bütün partililer, canımız, malımız pahasına da olsa bu acıyı mutlaka önleyeceğiz.”

Her siyasal partiden ve bağımsızlardan ikişer üyenin katılmasıyla yeni heyetler kuruldu. Tekrar Ankara‘ya gidilecek, bu kanunun çıkarılmaması için çalışılacaktı. Avukat Sakıp Aksaç‘ın, “İsteyen Kırşehirli bizimle Ankara’ya gelebilir,” demesi üzerine, binayı sarmış olan Kırşehirliler gözyaşları arasında ,“Ankara’ya, Ankara’ya,” diye bağırmaya başladılar. Şoförler Derneği Başkanı, bütün araçların gitmek isteyenleri taşımaya hazır olduğunu bildirdi.

Sayıları oldukça kalabalık olan Kırşehirliler, toplu halde tekrar Ankara‘ya geldiler. Kapı kapı dolaşmaya, duydukları üzüntüyü anlatmaya çalıştılar. İstanbul ve Ankara Üniversiteleri’nde okuyan Kırşehirli gençler, o günlerde Ankara‘da bulunan Başbakan Adnan Menderes‘e telgraflarla başvurarak, bu kararın önlenmesini istediler. Bütün bu çabalardan hiç bir sonuç alınmadı. Çünkü kararı veren bizzat Başbakan Adnan Menderes‘in kendisiydi.

Kırşehir‘in üzerine çökmüş olan “meş’um” hava etkisini hemen göstermeye başladı. Milli bankalardan biri Kırşehir’de şube açmaktan vazgeçti. Kırşehir lisesinin genişletilmesi için ayrılan 75 bin lira geri alındı ve Kırşehir hastanesinin genişletilmesi için verilen karar durduruldu. Kırşehir’de elleri yüreklerinde olan perişan halk yığınları, siyasal partilerin il merkezleri önünde toplanıyor, her an Ankara‘dan gelecek ‘sevinçli’ bir haber bekliyorlardı. Günler geçti, böyle bir haber gelmediği gibi kara bulutlar Kırşehir‘in üzerine çöktükçe çöktü.

MECLİSTE YEDİ SAATLİK GÖRÜŞME

Sonunda Kırşehir‘in ilçe haline getirilmesiyle ilgili kanun tasarısı, yedi saat süren aralıksız görüşmelerden sonra kabul olundu. Kırşehir Milletvekili Osman Alişiroğlu, yaptığı konuşmada, bu kanunun yurttaşın oyunu özgürce kullanmasına engel olduğunu bildirdi, “Bu kanun, uygulanmasına çalışıp da bir türlü başarı sağlayamadığımız hukuk devleti anlayışına aykırıdır,” dedi. “Takdir ve vebal sizlerin boynunuzdadır,” diyerek de kürsüden indi. CHP’den Kars Milletvekili Sırrı Atalay, bu gibi önlemlerin gelecek günler için çok ciddi bir tehlike oluşturacağını belirtti. Kırşehir’in ilçe haline getirilmesinin kamu vicdanında bir “kasırga” yarattığını, gelecek kuşakların bu olayı büyük bir “ibret ve dehşetle” karşılayacaklarını söyledi.

ALİŞİROĞLU’NUN İTİRAZI VE MECLİSTEN ÇIKARILMASI

Bu konuşmadan sonra tekrar kürsüye gelen Kırşehir Milletvekili Osman Alişiroğlu, o sıra Adalet Bakanı olan yine Kırşehir Milletvekili Osman Şevki Çiçekdağ‘a dönerek, “Kırşehir’in nankör Adalet Bakanını, memleketini savunmaya çağırıyorum,” dedi. Bu sözler salonda büyük fırtınaların kopmasına neden oldu. Başkan, Alişiroğlu‘nun sözlerini geri almasını istedi. Alişiroğlu‘nun sözlerini geri almaması üzerine; “kendisinin üç oturum Meclisten çıkarılmasına” karar verildi. Alişiroğlu, salondan çıkarken, “Beni kovabilirsiniz, ama susturamazsınız!” diye bağırıyordu.

BÖLÜKBAŞI KÜRSÜDE

Bundan sonra Kırşehir Milletvekili Osman Bölükbaşı konuştu. Bölükbaşı’nın ne diyeceği büyük bir merak ve heyecanla bekleniyordu. Sözlerine şöyle başladı. “Bir idam mahkûmuna bile ‘son arzun nedir? Diye sorarlar. Müsaade edin de öldürmekte olduğunuz Kırşehir’in fatihasını da biz okuyalım.”

MENDERES’İN YANITI VE OYLAMA

Bölükbaşı, kanunun duygusal ve siyasal nedenlere dayandığını söyledi O konuşurken, Başbakan Adnan Menderes, vicdanı sızlamadan oturduğu yerde kıs kıs gülüyordu. Bunun farkına varan Bölükbaşı, ”Başbakan çok gülüyor, istemem ki bu gibi haller bir gün onun da başına gelsin,”‘ dedi. Bölükbaşı o an fala bakmış gibiydi. Aydın ili ilçe olmadı, ama bir şehir halkını verdiği oydan dolayı cezalandıran adamın başına çok daha acı şeyler geldi.

Bölükbaşı’ndan sonra söz alan Başbakan Adnan Menderes, alaycı bir davranışla bu kanunun ekonomik ve politik nedenlerle hazırlandığını hatırlattı. Olayda büyütülecek bir yön bulunmadığını söyledi. Menderes’i herkes dehşet içinde dinledi.

Tasarı 39 muhalife karşı 285 oyla kabul olundu.

Bir süre sonra il merkezi Kırşehir‘den Nevşehir‘e getirildi. Nevşehir’e, Kırşehir’i daha da kahretmek için bir de pamuklu dokuma fabrikası kuruldu. Aradan uzun zaman geçti. Pamuğun “p” sinden haberi olmayan bu ilimize neden bu fabrikanın kurulduğunu sorduğum devrin bakanlarından biri, “Oradaki işsiz sayısı fazla da ondan,” cevabını verdi. Bu cevap karşısında, “Zavallı doğu ve güneydoğu illerinin işsizleri “demekten kendimi alamadım

BAYAR’IN KONUŞMASI VE İNÖNÜ’NÜN YANITI

Cumhurbaşkanı Celal Bayar, 1 Kasım 1954 günü Millet Meclisinin açılış konuşmasını yapmış, “son çıkarılan kanunlarla yurttaşın hak ve özgürlüklerini koruma amacı güdüldüğünü” söylemişti. Bu konuşma hakkında ne düşündüğünü öğrenmek için muhalefet lideri İsmet İnönü‘yü telefonla aradım ve “Cumhurbaşkanının konuşması hakkında ne düşündüğünü” sordum. İnönü, sorumu anlamamış görünerek, benim hal ve hatırımı sordu. Bayar‘ın konuşması hakkında bir şey söylemek istemedi. Ben diretince de “Güzel bir nutuk dinledik,” dedi. Sonra konuyu değiştirerek, “Daha nasılsın bakalım, işler nasıl gidiyor? “ diye sordu ve konuşma hakkında bir iki tümceyle düşündüklerini tekrar rica etmem üzerine, “Çalışmalarında başarılar dilerim,” diyerek telefonu kapattı.

Ben bu konuşmayı yukarıda yazdığım şekilde gazeteye bildirdim ve ertesi gün patronumdan şu mesajı aldım, “Güzel bir haber yazmışsın. İnönü sorularına cevap verseydi, belki bu kadar güzel olmazdı,” diyordu.

KIRŞEHİR’DEKİ MUHTAR SEÇİMİ

Büyük Millet Meclisinde iktidar-muhalefet partileri sözcüleri arasındaki tartışmaların tonu her geçen gün biraz daha artıyordu. Verilen önergelerin ışığında ileri sürülen görüşler, bazı olayların en ince ayrıntılarına kadar aydınlanmasına neden oluyordu. 1954 yılı Kasım ayında yapılan muhtar ve ihtiyar heyetleri seçimlerinde Demokratlar yine büyük çoğunluk sağlamış, ancak seçimlerde çeşitli düzenlemelere başvurulduğu konusunda söylentiler alıp yürümüştü.

CHP‘nin yayın organı Halkçı Gazetesi’nde, “DP dünkü seçimlerde yüz kızartıcı tedbirlere başvurdu,” şeklinde bir yazı çıkmış, bu yazı İnönü’yle Menderes‘i yine karşı karşıya getirmişti. Bu konuyla ilgili olarak uzun bir konuşma yapan İsmet İnönü, “Halkçı gazetesinde çıkan yazıyla partisinin doğrudan bir ilgisi bulunmadığını” belirttikten sonra, “Gazete bu yayınından dolayı mahkemeye verilmiş midir? Verilmemiştir. O halde bu tartışma Adliyenin bağımsızlığı konusunda mütemadiyen gösterilen riayetsizliğin, dikkatsizliğin bir örneğidir. Bu yanlış bir yoldur, buna müsaade etmeyiniz. Muhakemesi yapılan bir davanın Mecliste tartışılması, mahkemeye bir nevi baskı niteliği taşır,” dedi.

İnönü, konuşmasında muhtar ve ihtiyar heyetleri seçimlerine de değindi. Seçimlerden önce, seçim sırasında ve seçimlerden sonra bas vurulan önlemlerin seçim güvenliğine büyük bir etki yapacağını söyledi. Kırşehir ilinin ilçe haline getirilmesini, seçimlerden önce alınan önlemlere bir örnek olarak gösterdi ve Kırşehir‘in bugün maddi ve manevi büyük bir baskı altında bulunduğunu ileri sürerek, “Kırşehir’deki muhtar ve ihtiyar heyeti seçimlerinde 76 sandıktan 74’ünü DP kazanmıştır. Bu sonuç bir korkunun ve acının ifadesinden başka şey değildir,” dedi.

İnönü, daha sonra seçim sırasında meydana gelen bazı olayları “vahim” olarak niteledi ve 19 muhtarın istifaya zorlanmasının bu ‘vahametin’ bir ifadesi olduğunu belirterek şöyle dedi:

“Bu havada hürriyet var midir? Şimdi size 1946 seçimlerinden söz etmek isterim. 1946 seçimlerini izleyen günlerde Celal Bayar’ı gördüm ve sordum, ‘Siz çoğunluğun meşru olduğuna kani misiniz? ‘ dedim. Bayar su cevabı verdi; ‘Biz yeterli miktarda aday bile gösteremedik. Elbette çokluk sizdedir’.”

İnönü‘nün bu sözleri Mecliste korkunç bir fırtınanın esmesine neden oldu ve Adnan Menderes‘in elini masaya vurarak söz istediği görüldü. Menderes sözlerine başlarken İnönü‘nün “Bazen bir peygamber edasıyla, bazen de bir caninin soğukkanlılığıyla” konuştuğunu söyledi. 1946 seçimlerine değinerek İnönü‘nün Bayar‘la yaptığı konuşmanın ne dereceye kadar doğru olduğunu, 1946 seçimlerinin İnönü’yü hayatının sonuna kadar izleyeceğini ifade etti.

“Gözlerimizin içine bakarak yalan söylemektedir. Buna insan vicdanı tahammül edemez,” diyerek, sözlerini sürdüren Menderes, “Eski bir müstebit” dediği İnönü‘nün bugün haktan, adaletten söz etmesinin sadece ve sadece “ilahi Adaletin tecellisi” olduğunu bildirdi. İnönü‘nün hayatı boyunca özgürlükleri ‘ret ve inkâr’ ettiğini söyledi. Bunun üzerine, İnönü’nün oturduğu yerde, “Yalan söylüyorsun!” diye bağırdığı görüldü. Menderes, bu bağırışa şu karşılığı verdi, “Bize tam beş yıl kan kusturdun. Bu yaptıkların yanına kalmayacaktır. Gözlerime bak gözlerime. Şimdi bütün yaptıklarını bütün ayrıntılarıyla anlatmaya devam edeceğim. Senin yalancı şöhretinden burada korkacak, titreyecek kimse yoktur,” dedi.

Tartışmalar hayli hararetli görüntüler gösterdi. Bu arada CHP‘li bir milletvekili Milli Mücadele sırasında Adnan Menderes‘in İzmir‘de Kordon boyunda Yunan subaylarıyla kol kola dolaştığını söyledi. Bunun üzerine salon birden karıştı. Bu ağır suçlamada bulunan CHP‘li Sırrı Atalay kürsüye gelerek, “Senin için böyle söylüyorlar,” dedi. Salonda hemen herkes yerinden kalkmış haldeydi. DP‘den Ahmet Kocabıyık ve Nimet Sümer, yerlerinden fırlayarak Sırrı Atalay‘ın üzerine yürüdüler. Ahmet Kocabıyık, Sırrı Atalay‘a bir yumruk attı, Nimet Sümer de Sırrı Atalay’ı ite kaka kürsüden indirdi.

KIRŞEHİR’İN İL STATÜSÜ VE YARGI GÜVENCESİ

Ertesi gün, Meclis’te meydana gelen bu olaylar üzerine Kırşehir milletvekili Osman Bölükbaşı bir basın toplantısı yaptı. Bir gazetecinin sorusu üzerine Bölükbaşı, “İnönü dünkü Meclis görüşmelerinde galip gelmiştir ve tam bir Devlet adamı gibi konuşmuştur,” dedi.

Bu tartışmalardan sonra iki parti arasındaki ilişki çok daha sertleşmiş oldu. CHP‘liler bir bildiri yayınlayarak, insan hakları bildirisinde yer alan “korkudan uzak yaşamak” ve “adli teminat” konuları üzerinde titizlikle durduklarını söylediler. Ayni bildiride, “Kırşehir yeniden il haline getirilmedikçe, yargıçlar ‘tam ve kâmil adli teminata ’sahip olmadıkça, yurttaşların kendilerini huzur içinde hissetmeyecekleri” ileri sürülüyordu.

BASIN ÜZERİNDEKİ BASKI VE HÜSEYİN CAHİT YALÇIN

Karakuş’un yukarıdaki anlatımının ardından hatıratında yer verdiği gelişmeler, dönemin basın üzerindeki baskısını da gösteriyor. Karakuş’a göre iktidar çevreleri, mevcut kanunların huzur ve sükûnu sağlamaya yetmediğini savunarak yeni yasal önlemlere ihtiyaç duyulduğunu dile getiriyordu.

Hatıratta, Dünya gazetesi yazarı Bedii Faik’in, Devlet Bakanı Mükerrem Sarol’la ilgili yayınları nedeniyle tutuklandığı; gazetenin yazı işleri müdürü Ali İhsan Göğüş’ün, Etem Menderes’le ilgili yayınları dolayısıyla 12 ay hapse mahkûm edildiği anlatılıyor. Akis dergisinin sahibi Metin Toker’in ifadeye çağrılması ve Yeni Sabah gazetesi sahibi Safa Kılıçoğlu’nun altı aylık mahkûmiyet kararının Yargıtaya gönderilmesi de aynı bölümde yer alıyor.

Bu gelişmeler arasında Hüseyin Cahit Yalçın’ın Halkçı gazetesindeki yazıları nedeniyle verilen 26 ay 20 günlük hapis cezasının onanması, Karakuş’un üzerinde özellikle durduğu olaylardan biri. Karakuş, 80 yaşındaki gazetecinin cezaevine götürülmeyi beklerken kitaplarını bavuluna yerleştirdiğini anlatıyor. Yalçın’ın kendisine yöneltilen soruya verdiği yanıt da hatıratta şöyle aktarılıyor: “Evet, size söylenecek değil, söylenemeyecek birçok şeyim var.”

Karakuş’un anlatımına göre Yalçın’ın cezaevine konulması yurt içinde ve dışında tepki uyandırıyor. Cezaevi koşullarında hastalanması üzerine gazeteci kuruluşları ve çeşitli çevreler, özel af uygulanması için Cumhurbaşkanına başvuruyor. İsmet İnönü’nün cezaevi ziyareti için de önce izin verilmiyor; daha sonra yapılan girişimlerle görüşme gerçekleşiyor.

Hatıratta, Yalçın’ın bağışlanmasını isteyen bir yazı üzerine söylediği şu söz de yer alıyor: “Ben onu bağışlamadım ki, o beni bağışlasın.” Kırşehir’in ilçe yapılmasını anlatan sayfaları izleyen bu bölüm, seçmenin iradesi, yargı güvencesi ve gazetecinin yazma özgürlüğü çevresindeki tartışmaların aynı dönemin içinde nasıl iç içe geçtiğini gösteriyor.

KIRŞEHİR’İN HAFIZASINDAKİ DEMOKRASİ DERSİ

Benim bu tanıklığı yeniden hatırlatmak istememin nedeni, Kırşehir’in yaşadığı haksızlığın yalnızca geçmişte kalmış bir idari karar gibi görülmemesidir. Bir şehrin oy tercihi yüzünden cezalandırılması, sandığa giden her yurttaşın iradesini ilgilendirir. Karakuş’un anlattığı okul, hastane ve banka girişimlerindeki aksamalar da bu kararın gündelik hayata uzanan sonuçlarını gösteriyor.

Bu sayfalarda beni özellikle etkileyen, farklı partilerden Kırşehirlilerin şehrin hakkını savunmak için bir araya gelmesidir. Öğretmenler Lokali’nde buluşanların, Ankara’ya gitmek için hazırlananların, telgraf çeken gençlerin siyasi tercihleri farklıydı. Memleketlerinin uğradığı haksızlık karşısında ortak bir söz söyleyebildiler.

Kırşehir’in bu hafızasını korumak, geçmişin acısını diri tutmak kadar, yurttaşın özgür iradesine sahip çıkmak anlamına geliyor. Emin Karakuş’un tanıklığını da bu nedenle önemsiyorum. Gazetecinin zamanında kayda geçirdiği bir haber, yıllar sonra bir şehrin ve ülkenin demokrasi hafızasına dönüşebiliyor.

Kaynak:

Emin Karakuş, 40 Yıllık Bir Gazeteci Gözü ile İşte Ankara, Hürriyet Yayınları, Ankara, 1977.

 

 

Bu sayfanın içeriğini kopyalayamazsınız!